Badania nieniszczące

·

·

,

Badania nieniszczące (NDT – Non-Destructive Testing) to zestaw technik, które pozwalają na ocenę stanu materiałów, konstrukcji i urządzeń bez ingerencji w ich strukturę. Jako firma HMS, specjalizująca się w usługach inspekcji przemysłowych oraz certyfikacji technologii wykonywania połączeń nierozłącznych, doskonale rozumiemy znaczenie badań NDT w zapewnieniu bezpieczeństwa i niezawodności w różnych gałęziach przemysłu.

Dlaczego badania nieniszczące są tak ważne?

W dzisiejszym świecie, gdzie niezawodność i bezpieczeństwo są kluczowe, badania nieniszczące odgrywają niezastąpioną rolę. Główne zalety NDT to:

  • Wykrywanie wad i nieciągłości bez uszkadzania badanego obiektu
  • Możliwość kontroli 100% produkcji
  • Oszczędność czasu i kosztów w porównaniu z badaniami niszczącymi
  • Zapobieganie awariom i przestojom w procesach produkcyjnych
  • Zwiększenie bezpieczeństwa użytkowania konstrukcji i urządzeń

Badania NDT znajdują zastosowanie w wielu branżach, takich jak:

  • Energetyka
  • Lotnictwo
  • Motoryzacja
  • Budownictwo
  • Przemysł chemiczny i petrochemiczny
  • Kolejnictwo

Metody badań nieniszczących

Ze względu na wykorzystywane zjawiska i możliwości poszczególnych technik, wyróżniamy następujące rodzaje badań nieniszczących:

Badania radiograficzne (RT)

Badania radiograficzne wykorzystują promieniowanie jonizujące (np. promieniowanie rentgenowskie lub gamma) do uzyskania obrazu wewnętrznej struktury badanego obiektu. Metoda ta pozwala na wykrycie nieciągłości, takich jak pęknięcia, pory czy wtrącenia.

Badania RT dzielimy na:

  • Analogowe (RT-F)
  • Cyfrowe (RT-DR, RT-CR)
ZaletyOgraniczenia
Dokładne odwzorowanie wewnętrznej strukturyKonieczność dostępu z dwóch stron badanego obiektu
Trwały zapis wyników w postaci radiogramówOgraniczona grubość badanych elementów
Możliwość wykrycia wad objętościowychWymagane środki ochrony radiologicznej

Badania ultradźwiękowe (UT)

Badania ultradźwiękowe polegają na wprowadzeniu w badany materiał fal ultradźwiękowych i analizie sygnałów odbitych od nieciągłości. Metoda UT pozwala na wykrycie wad powierzchniowych i podpowierzchniowych, a także na pomiary grubości.

Zaawansowane techniki UT obejmują:

  • Phased Array (UT-PA) – wykorzystanie wielu przetworników do sterowania wiązką ultradźwiękową
  • Time of Flight Diffraction (TOFD) – pomiar czasu przejścia fali dyfrakcyjnej od niezgodności

Badania magnetyczno-proszkowe (MT)

Badania MT wykorzystują pole magnetyczne i proszek ferromagnetyczny do wykrywania nieciągłości na powierzchni lub tuż pod powierzchnią badanego elementu. Metoda ta jest szczególnie przydatna w przypadku materiałów ferromagnetycznych, takich jak stale węglowe i niskostopowe.

Główne etapy badania MT to:

  1. Magnetyzacja badanego elementu
  2. Naniesienie proszku ferromagnetycznego
  3. Oględziny powierzchni w celu wykrycia wskazań
  4. Demagnetyzacja po zakończeniu badania

Badania penetracyjne (PT)

Badania penetracyjne polegają na nanoszeniu specjalnego barwnika (penetrantu) na powierzchnię badanego elementu, który wnika w ewentualne nieciągłości. Po usunięciu nadmiaru penetrantu i naniesieniu wywoływacza, wskazania są widoczne jako kontrastowe linie lub punkty.

Badania PT są szczególnie przydatne do wykrywania:

  • Pęknięć
  • Porów
  • Nieszczelności
  • Braku przetopu w złączach spawanych

Badania wizualne (VT)

Badania wizualne to najprostsza i najczęściej stosowana metoda NDT, polegająca na oględzinach badanego elementu gołym okiem lub przy użyciu prostych przyrządów optycznych (lup, endoskopów). Metoda VT pozwala na wykrycie powierzchniowych nieciągłości, takich jak rysy, pęknięcia czy korozja.

Badania VT dzielimy na:

  • Bezpośrednie (VT-D) – oględziny z odległości nie większej niż 600 mm i kącie obserwacji nie mniejszym niż 30°
  • Zdalne (VT-R) – oględziny z wykorzystaniem dodatkowych urządzeń, np. endoskopów, kamer

Inne metody badań NDT

Oprócz wymienionych powyżej „klasycznych” metod badań nieniszczących, stosuje się również szereg innych technik, takich jak:

  • Badania szczelności (LT) – wykrywanie nieszczelności w instalacjach i zbiornikach
  • Badania prądami wirowymi (ET) – wykrywanie nieciągłości w materiałach przewodzących
  • Pomiary twardości (HT) – ocena właściwości mechanicznych materiałów
  • Badania identyfikacji materiału (PMI) – określenie składu chemicznego i gatunku materiału
  • Pomiary zawartości ferrytu (FT) – kontrola składu fazowego stali nierdzewnych i stopów niklu

Kwalifikacje i certyfikacja personelu NDT

Aby zapewnić wysoką jakość i wiarygodność badań nieniszczących, kluczowe znaczenie ma odpowiednie wyszkolenie i certyfikacja personelu NDT. W Polsce kwalifikacje personelu NDT określa norma PN-EN ISO 9712 „Badania nieniszczące – Kwalifikacja i certyfikacja personelu badań nieniszczących”.

Personel NDT może uzyskać certyfikat w trzech stopniach:

  1. Stopień 1 – osoba zdolna do wykonywania badań NDT według instrukcji i pod nadzorem personelu stopnia 2 lub 3
  2. Stopień 2 – osoba zdolna do samodzielnego wykonywania badań NDT, przygotowania instrukcji, interpretacji wyników i sporządzania raportów
  3. Stopień 3 – osoba zdolna do kierowania działaniami NDT, opracowywania procedur, interpretacji norm i przepisów

Podsumowanie

Badania nieniszczące to potężne narzędzie w zapewnieniu jakości i bezpieczeństwa w przemyśle. Dzięki różnorodności dostępnych metod, NDT pozwala na wykrywanie wszelkiego rodzaju nieciągłości i wad, bez konieczności ingerencji w strukturę badanych obiektów.

Jako firma HMS, oferujemy pełen zakres badań nieniszczących, w tym badania RT, UT, MT, PT, VT i wiele innych. Nasz zespół doświadczonych i certyfikowanych specjalistów NDT jest gotowy sprostać nawet najbardziej wymagającym zadaniom.

Ponadto, jako akredytowana Jednostka Certyfikująca (AK 040), świadczymy usługi certyfikacji technologii wykonywania połączeń nierozłącznych zgodnie z normami PN-EN ISO 15614-1 ÷ 14, PN-EN ISO 15613 oraz PN-EN ISO 13134. Współpracujemy również z innymi jednostkami certyfikującymi, aby zapewnić naszym klientom kompleksowe wsparcie.

Jeśli szukasz niezawodnego partnera w zakresie badań nieniszczących i certyfikacji, HMS jest właściwym wyborem. Skontaktuj się z nami, a z przyjemnością omówimy, jak możemy pomóc Twojej firmie w osiągnięciu najwyższych standardów jakości i bezpieczeństwa.

Źródła:

Badania nieniszczące

Badania nieniszczące (NDT – Non-Destructive Testing) to zestaw technik, które pozwalają na ocenę stanu materiałów,…

Więcej ⭢

Antykorozja

Antykorozja to kluczowy aspekt w wielu gałęziach przemysłu, gdzie metale narażone są na niszczące działanie…

Więcej ⭢

Badania kondensacyjne

Badania kondensacyjne – odporność na wilgoć Wilgotna atmosfera niekorzystnie wpływa na stan obiektów/konstrukcji/powłok.Weryfikacja odporności na…

Więcej ⭢

Certyfikacja

Firma HMS zajmuje się kompleksowym przygotowaniem przedsiębiorstw i przeprowadzeniem ich przez certyfikację według następujących norm:…

Więcej ⭢

Inspekcje przemysłowe

Nasza firma zajmuje się świadczeniem usług inspekcyjnych w następującym zakresie: 1. Inspekcja pierwszej strony – (first…

Więcej ⭢